|
7 Temmuz 2009 SALI
|
Resmî Gazete
|
Sayı : 27281
|
|
TEBLİĞ
|
Maliye Bakanlığından:
5746 SAYILI ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME
FAALİYETLERİNİN
DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN GENEL TEBLİĞİ
(SERİ NO: 3)
1. Giriş
Bu
Tebliğin konusunu, 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma ve Geliştirme
Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunda1 belirtilen damga
vergisi istisnası uygulamasına ilişkin usul ve esaslar oluşturmaktadır.
--------------------------------------
1 12/3/2008 tarihli
ve 26814 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
2.
Yasal Düzenleme
1/4/2008
tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren 5746 sayılı Araştırma
ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin 1/a, 1/b, 1/f ve 1/g
fıkraları, 3 üncü maddesinin dördüncü fıkrası ile 4 üncü maddesinin dördüncü ve
altıncı fıkraları aşağıdaki gibidir:
“Madde
2- (1) Bu Kanunun uygulamasında;
a)
Araştırma ve geliştirme faaliyeti (Ar-Ge): Araştırma ve geliştirme, kültür,
insan ve toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının artırılması ve bunun
yeni süreç, sistem ve uygulamalar tasarlamak üzere kullanılması için sistematik
bir temelde yürütülen yaratıcı çalışmaları, çevre uyumlu ürün tasarımı veya
yazılım faaliyetleri ile alanında bilimsel ve teknolojik gelişme sağlayan,
bilimsel ve teknolojik bir belirsizliğe odaklanan, çıktıları özgün, deneysel,
bilimsel ve teknik içerik taşıyan faaliyetleri,
b)
Yenilik: Sosyal ve ekonomik ihtiyaçlara cevap verebilen, mevcut pazarlara
başarıyla sunulabilecek ya da yeni pazarlar yaratabilecek; yeni bir ürün,
hizmet, uygulama, yöntem veya iş modeli fikri ile oluşturulan süreçleri ve
süreçlerin neticelerini,
…
f)
Ar-Ge personeli: Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve
teknisyenleri;
1)
Araştırmacı: Ar-Ge faaliyetleri ile yenilik tanımı kapsamındaki projelerde,
yeni bilgi, ürün, süreç, yöntem ve sistemlerin tasarım veya oluşturulması ve
ilgili projelerin yönetilmesi süreçlerinde yer alan en az lisans mezunu
uzmanları,
2)
Teknisyen: Mühendislik, fen ve sağlık bilimleri alanlarında yüksek öğrenim
görmüş ya da meslek lisesi veya meslek yüksek okullarının teknik fen ve sağlık
bölümlerinden mezun, teknik bilgi ve deneyim sahibi kişileri,
g)
Destek personeli: Ar-Ge faaliyetlerine katılan veya bu faaliyetlerle doğrudan
ilişkili yönetici, teknik eleman, laborant, sekreter, işçi ve benzeri
personeli,
ifade
eder.”
“Madde
3-
…
(4)
Damga vergisi istisnası: Bu Kanun kapsamındaki her türlü Ar-Ge ve yenilik
faaliyetleri ile ilgili olarak düzenlenen kağıtlardan damga vergisi alınmaz.”
“Madde
4-
…
(4)
Bu Kanunda öngörülen şartların ihlali veya teşvik ve destek unsurlarının amacı
dışında kullanılması halinde, zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler yönünden
vergi ziyaı doğmuş sayılır. Sağlanan vergi dışı destekler ise 21/7/1953 tarihli
ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre
ve gecikme zammı uygulanmak suretiyle tahsil edilir.
…
(6)
Bu Kanunun uygulamasına ve denetimine ilişkin usul ve esaslar, TÜBİTAK’ın
görüşü alınmak suretiyle Maliye Bakanlığı ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı
tarafından birlikte çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.”
5746
sayılı Kanun kapsamındaki destek ve teşviklere yönelik uygulama ve denetim usul
ve esasları 31/7/2008 tarihli ve 26953 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve
Denetim Yönetmeliği ile belirlenmiştir.
3. Ar-Ge ve Yenilik Faaliyeti ile
İlgili Damga Vergisi İstisnası Uygulaması
3.1. Uygulama Esasları
5746
sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin (4) numaralı fıkrası uyarınca, bu Kanun ve
ilgili yönetmelikte kapsam ve sınırları belirtilen Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri
ile ilgili olarak düzenlenen kağıtlar damga vergisinden müstesna olacaktır.
Bu
çerçevede, Kanun ve yönetmelik kapsamındaki Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinde
istihdam edilen personele münhasıran bu görevleri ile ilgili olarak yapılan
ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen kağıtlara da istisna uygulanacaktır.
Diğer
taraftan, noter, resmi daireler, diğer kamu kurum ve kuruluşları gibi kurum ve
kuruluşlarca, 5746 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile
ilgili olarak düzenlenen kağıtlara damga vergisi istisnası uygulanabilmesi
için,
-
Ar-Ge ve yenilik faaliyeti kapsamında yapılacak işlemleri belirten ve desteği
veren kamu kurum ve kuruluşu,
-
Ar-Ge merkezleri ile rekabet öncesi işbirliği projeleri için başvuru yapılan
kamu kurumu,
-
Teknoloji merkezi işletmeleri için Teknoloji Geliştirme Merkezi (TEKMER)
Müdürlüğü,
-
Uluslararası fonlarca desteklenen ya da Türkiye Bilimsel ve Teknolojik
Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projeleri için
TÜBİTAK,
tarafından
onaylı listenin, mükellef tarafından işlem esnasında bu işlemi yapacak kurum ve
kuruluşlara ibraz edilmesi yeterli olup söz konusu kurum ve kuruluşlarca
başkaca bir belge aranmayacaktır. Ancak, işleme konu edilecek kağıtların Ar-Ge
ve yenilik faaliyeti kapsamında olduğunun onaylı listeden anlaşılması
gerekmektedir. Onaylı listenin işlem esnasında ibraz edilmemesi halinde, işlem
yapanlarca istisna uygulanması mümkün bulunmamaktadır.
3.2. İstisna Uygulamasının
Başlangıcı
1/4/2008
tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren 5746 sayılı Kanun ve bu
Kanunun uygulama usul ve esaslarını düzenleyen ilgili yönetmelik çerçevesinde;
-
Ar-Ge merkezlerinde, Ar-Ge merkezi belgesinin düzenlendiği,
-
Rekabet öncesi işbirliği projelerinde, proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
-
Teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge ve yenilik projesinin onaylandığı,
-
Kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan vakıflar tarafından desteklenen
veya TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projelerinde, bu projelere
yönelik destek karar yazısının düzenlendiği veya proje sözleşmesinin yürürlüğe
girdiği,
-
Uluslararası fonlarca desteklenen Ar-Ge ve yenilik projeleri için TÜBİTAK’ın
onay yazısının düzenlendiği,
-
Teknogirişim sermaye desteklerinde, kamu idaresi tarafından iş planının
onaylandığı,
tarihten
itibaren Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile ilgili olarak düzenlenen kağıtlara
damga vergisi istisnası uygulanabilecektir. Ancak, söz konusu kağıtların,
noter, resmi daire, diğer kamu kurum ve kuruluşları gibi kurum ve kuruluşlar
nezdinde işlem görmesi durumunda, bu kurum ve kuruluşlarca damga vergisi
istisnası uygulanabilmesi için onaylı listenin ibrazının aranılacağı tabiidir.
3.3. İstisna Uygulamasının Sona
Erdiği Haller
5746
sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümleri uyarınca,
-
Ar-Ge merkezi hüviyetini haiz işletmeler bakımından, Ar-Ge merkezi olma
şartlarının kaybedilmesi, şartların ihlal edilmesi veya destek ve teşviklerin
amacı dışında kullanılması halinde, şartların kaybedildiği, ihlalin
gerçekleştiği veya destek ve teşviklerin amacı dışında kullanıldığı tarihten,
-
Rekabet öncesi işbirliği projesinde, projenin herhangi bir nedenle sona ermesi
halinde bu tarihten, proje sözleşmesinin iptal edilmesi halinde ise denetimin
başlama tarihinden,
-
KOSGEB teknoloji merkezi işletmelerinde yürütülen projelerin herhangi bir
nedenle sona ermesi veya projeye verilen desteğin son bulması hallerinde, Ar-Ge
ve yenilik faaliyeti de son bulacağından bu tarihten,
-
Ar-Ge ve yenilik projelerinde, projenin herhangi bir nedenle sona ermesi veya
projeye verilen desteğin son bulması hallerinde, Ar-Ge ve yenilik faaliyeti
bitmiş sayılacağından bu tarihten,
-
Teknogirişim sermaye desteklerinde, onaylanan iş planına kamu idaresi tarafından
verilen desteğin son bulduğu tarihten,
itibaren
damga vergisi istisnasından yararlanılamayacaktır.
4. İşlem Yapan Kurum ve
Kuruluşların Sorumluluğu
Damga
vergisi istisnası uygulayarak işlem yapan noter, resmi daireler, diğer kamu
kurum ve kuruluşları gibi kurum ve kuruluşların; Ar-Ge ve yenilik
faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kağıtlarla ilgili olup istisna uygulanması
sebebiyle ilgililerine ödettirilmeyen veya ödeme sırasında tevkif edilmeyen
damga vergilerine ilişkin olarak vergiye tabi kağıdın düzenlendiği tarihi takip
eden 1 ay içinde bu Tebliğin ekinde yer alan “Ar-Ge ve Yenilik Faaliyetleri ile
İlgili Olarak Damga Vergisi İstisnasından Yararlananlara Ait Bildirim”i
doldurmak suretiyle, ilgililerin gelir veya kurumlar vergisi bakımından bağlı
bulundukları vergi dairesine vermeleri zorunludur. Damga vergisi istisnası
uygulanan kağıtların, düzenlenme tarihinden itibaren 1 aylık sürenin
geçirilmemesi kaydıyla, aynı bildirim ile toplu olarak bildirilmesi mümkün
bulunmaktadır.
5746
sayılı Kanun uyarınca gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında yer alan Ar-Ge
ve destek personeline yapılan ücret ödemeleri için gelir vergisi stopajı
teşvikine ilişkin bildirim verilmesi halinde, damga vergisi istisnası da
uygulanan bu ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen kağıtlar için ayrıca bildirim
verme yükümlülüğü bulunmamaktadır. Ancak, gelir vergisi stopajı teşvikine
ilişkin bildirime dahil edilmeyen personele ödenen ücretlere dair kağıtlara
damga vergisi istisnası uygulanması durumunda, bu kağıtlar için muhtasar
beyannamenin verildiği vergi dairesine ayrıca bildirim verilecektir.
5. Diğer Hususlar
5746
sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarih ile bu Tebliğin yayımlandığı tarih
arasında, anılan Kanun ve yönetmelik hükümleri çerçevesinde damga vergisi istisnası
uygulayarak işlem yapan kurum ve kuruluşlar tarafından, Ar-Ge ve yenilik
faaliyeti kapsamında düzenlenen bu kağıtlara ilişkin bildirim Tebliğin
yayımlandığı tarihi takip eden 3 ay içinde verilecektir.
Destek
ve teşvik unsurlarının amacı dışında kullanılması, şartların ihlali veya
projelere yönelik değerlendirme raporlarının olumsuz olmasının tespit edilmesi
halinde, Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerine ilişkin zamanında tahakkuk
ettirilmemiş damga vergisi yönünden vergi ziyaı doğmuş sayılır ve ziyaa uğratılmış
vergiler gecikme faizi ve vergi ziyaı cezasıyla birlikte tahsil edilir.
Tebliğ
olunur.
EK: Ar-Ge ve Yenilik Faaliyetleri ile
İlgili Olarak Damga Vergisi İstisnasından Yararlananlara Ait Bildirim
